kinh nghiệm chủ nghĩa

Kinh nghiệm chủ nghĩa nhấn mạnh rằng tri thức đến từ việc quan sát thế giới.

Định nghĩa

Danh từ:
- Chủ nghĩa kinh nghiệm: "kinh nghiệm chủ nghĩa" là một trường phái triết học cho rằng mọi tri thức của con người đều bắt nguồn từ kinh nghiệm cảm tính (qua giác quan), phủ nhận hoặc xem nhẹ vai trò của lý trí, suy luận hay những nguyên lý tiên nghiệm.
- Thái độ coi trọng kinh nghiệm cá nhân một cách tuyệt đối: Trong đời sống thông thường, "kinh nghiệm chủ nghĩa" còn chỉ khuynh hướng chỉ dựa vào kinh nghiệm thực tế của bản thân, không chịu tiếp thu lý thuyết hay bài học từ người khác.

Ví dụ sử dụng

Danh từ:
- Kinh nghiệm chủ nghĩa cho rằng mọi hiểu biết đều đến từ cảm giác. (Trường phái này tin rằng tri thức chỉ có được qua trải nghiệm giác quan.)
- Ông ấy mắc bệnh kinh nghiệm chủ nghĩa, không chịu học hỏi phương pháp mới. (Ông ấy chỉ tin vào kinh nghiệm bản thân, không muốn thay đổi.)

Các cách sử dụng nâng cao

"chủ nghĩa kinh nghiệm duy lý": một biến thể kết hợp giữa kinh nghiệm và lý trí.
- Triết học hiện đại thường phê phán chủ nghĩa kinh nghiệm duy lý vì tính phiến diện. (Học thuyết này bị chỉ trích vì chỉ nhấn mạnh một mặt.)
"kinh nghiệm chủ nghĩa trong giáo dục": phương pháp dạy học chỉ dựa vào thực hành, không coi trọng lý thuyết.
- Áp dụng kinh nghiệm chủ nghĩa trong giáo dục có thể làm học sinh thiếu nền tảng lý luận. (Chỉ chú trọng thực hành mà bỏ qua lý thuyết dễ dẫn đến hạn chế.)

Biến thể và từ liên quan

Kinh nghiệm (danh từ): sự hiểu biết, kỹ năng có được qua thực tế.
- Anh ấy có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực này. (Anh ấy từng trải qua nhiều tình huống thực tế.)
Chủ nghĩa (danh từ): hệ thống tư tưởng, học thuyết.
- Chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy tâm là hai trường phái đối lập. (Hai học thuyết triết học cơ bản.)

Từ đồng nghĩa

Thành ngữ liên quan

Lấy kinh nghiệm làm thước đo: chỉ dùng kinh nghiệm cá nhân để đánh giá mọi việc.
- Anh ta lấy kinh nghiệm làm thước đo, nên thường bảo thủ. (Anh ta chỉ tin vào điều mình đã trải qua.)